Ngày 14/10/2026, Eximbank công bố danh sách cổ đông sở hữu từ 1% vốn điều lệ trở lên. Công ty Cổ phần Container Việt Nam (Viconship, mã VSC) lần đầu được ghi nhận, với 18,775 triệu cổ phiếu EIB, tương đương 1,01% vốn điều lệ. Người có liên quan nắm thêm 1,247 triệu cổ phiếu, tương ứng 0,07%.
Thông tin được công bố đúng ngày ngân hàng tổ chức Đại hội đồng cổ đông bất thường.
Giao dịch này tự nó không lớn. Nhưng đặt vào bối cảnh cơ cấu sở hữu và tình hình kinh doanh hiện tại của Eximbank, nó mở ra vài điểm đáng phân tích.
MỘT PHÉP SO SÁNH VỀ QUY MÔ LỢI NHUẬN
Sáu tháng đầu năm 2026, Viconship đạt doanh thu thuần 1.722 tỷ đồng, tăng 15%, lợi nhuận trước thuế 381 tỷ đồng, tăng 22%.
Cùng kỳ, Eximbank có tổng tài sản hơn 266.000 tỷ đồng, nhưng lợi nhuận trước thuế chỉ đạt hơn 678 tỷ đồng, giảm hơn một nửa so với cùng kỳ năm trước.
Nghĩa là lợi nhuận của một doanh nghiệp khai thác cảng tương đương khoảng 56% lợi nhuận của một ngân hàng có tổng tài sản lớn hơn hàng trăm lần quy mô doanh thu của mình.
Con số này phản ánh giai đoạn mà Eximbank đang trải qua: ngân hàng đang trong chương trình tái cấu trúc, với hơn 500 nhân sự được cắt giảm trong 6 tháng đầu năm và chi phí nhân viên giảm gần 30%.
LOGIC NGÀNH ĐẰNG SAU KHOẢN ĐẦU TƯ
Eximbank có tên đầy đủ là Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xuất Nhập khẩu Việt Nam, với thế mạnh lịch sử ở thanh toán quốc tế và tài trợ thương mại.
Viconship hoạt động trong lĩnh vực khai thác cảng biển, logistics và vận tải container. Doanh nghiệp vận hành 4 cảng tại Hải Phòng với tổng công suất thiết kế khoảng 2,15 triệu TEU mỗi năm, đồng thời sở hữu gần 24% vốn của Vận tải và Xếp dỡ Hải An, đơn vị có đội tàu container lớn nhất Việt Nam.
Đây là nhóm doanh nghiệp phát sinh nhu cầu thường xuyên về L/C, bảo lãnh, tài trợ xuất nhập khẩu và giao dịch ngoại tệ.
Mô hình doanh nghiệp ngành nghề nắm cổ phần tại một ngân hàng không mới tại Việt Nam. Thị trường đã quen với các cặp như Masan và Techcombank, Sovico và HDBank, FPT và TPBank.
Điểm khác biệt ở đây là tỷ lệ. Với 1,01% vốn, Viconship chưa đạt ngưỡng để đề cử người vào Hội đồng quản trị theo quy định. Ở thời điểm hiện tại, đây là một khoản đầu tư tài chính, chưa phải thương vụ mang tính kiểm soát.
CƠ CẤU SỞ HỮU ĐẶC THÙ CỦA EXIMBANK
Theo danh sách cập nhật ngày 14/10, Tập đoàn GELEX sở hữu 10% vốn điều lệ, Chứng khoán VIX nắm 4,83%, Vietcombank nắm 4,51%. Bà Nguyễn Bích Huyền sở hữu 2,89%, người có liên quan nắm thêm 1,94%. VnExpress cho biết danh sách còn ghi nhận bà Lương Thị Cẩm Tú và bà Lê Thị Mai Loan sở hữu trên 1%.
Tổng cộng, nhóm cổ đông được công bố chiếm khoảng một phần tư vốn điều lệ. Khoảng 75% còn lại phân tán.
Đây là cấu trúc sở hữu phân tán vào loại nhất trong nhóm ngân hàng tư nhân quy mô lớn tại Việt Nam, và là yếu tố nền tảng giải thích nhiều biến động thượng tầng của Eximbank những năm qua.
Trong một cơ cấu như vậy, mỗi điểm phần trăm đều mang giá trị chiến lược cao hơn so với ngân hàng có cổ đông chi phối rõ ràng.
VnExpress cũng lưu ý rằng so với danh sách công bố hồi tháng 4, các cổ đông khác không thay đổi tỷ lệ sở hữu. Viconship là cái tên duy nhất mới xuất hiện.
VỊ THẾ VỐN CỦA EXIMBANK TRONG BỐI CẢNH NGÀNH
Từ dữ liệu công bố có thể suy ra vốn điều lệ Eximbank hiện khoảng 18.690 tỷ đồng, trên cơ sở Gelex nắm 186,924 triệu cổ phiếu tương đương 10%.
Đặt trong bối cảnh cuộc đua tăng vốn đang diễn ra: MB đã vượt 100.687 tỷ đồng, VPBank đạt 100.000 tỷ, Techcombank có kế hoạch nâng lên khoảng 113.738 tỷ, SHB ở mức gần 49.000 tỷ.
Eximbank hiện chưa bằng một phần năm quy mô vốn của nhóm dẫn đầu.
Điều này cho thấy ngân hàng đang ưu tiên một thứ tự khác: củng cố quản trị và hiệu quả vận hành trước, mở rộng quy mô sau.
BA NỘI DUNG CỦA NGÀY 14/10
Đại hội đồng cổ đông bất thường thông qua việc bãi bỏ giới hạn sở hữu nước ngoài 6%, áp dụng mức tối đa 30% theo quy định hiện hành. Mức trần 6% này do chính Eximbank tự đặt tại đại hội thường niên tháng 4/2025, tức khoảng 18 tháng trước.
Đại hội cũng bầu bổ sung bà Phạm Thị Huyền Trang, Tổng giám đốc đương nhiệm, vào Hội đồng quản trị nhiệm kỳ VIII, đồng thời nâng số lượng thành viên HĐQT từ 7 lên 8 người. Bà Trang giữ tư cách thành viên không độc lập, phù hợp với quy định về việc người điều hành không thể đồng thời là thành viên độc lập.
Và cùng ngày, danh sách cổ đông ghi nhận Viconship.
MÔ HÌNH QUẢN TRỊ ĐANG HÌNH THÀNH
Theo ghi nhận của CafeF, Hội đồng quản trị Eximbank hiện có 6 trên 7 thành viên mang quốc tịch nước ngoài. Chủ tịch là ông Nguyễn Lê Quốc Anh, cựu Tổng giám đốc Techcombank, được bầu tại đại hội bất thường ngày 24/7/2026.
Song song, ông Nguyễn Văn Tuấn, Chủ tịch Gelex, khẳng định tập đoàn sẽ không tham gia điều hành Eximbank dù là cổ đông lớn nhất.
Ba yếu tố cộng lại sở hữu phân tán, cổ đông lớn nhất không tham gia điều hành, HĐQT phần lớn là thành viên độc lập người nước ngoài tạo nên mô hình tách bạch giữa sở hữu và quản trị khá hiếm trong hệ thống ngân hàng Việt Nam.
NHỮNG ĐIỂM CẦN THEO DÕI
Thứ nhất, tỷ lệ sở hữu của Viconship trong các kỳ công bố tiếp theo. Việc duy trì quanh 1% và việc nâng lên 3-5% mang hai hàm ý hoàn toàn khác nhau.
Thứ hai, đối tượng sẽ tham gia vào phần room ngoại vừa được mở từ 6% lên 30%. Đây là biến số lớn nhất với Eximbank ở thời điểm hiện tại.
Thứ ba, kết quả kinh doanh quý III và quý IV. Mức lợi nhuận 678 tỷ đồng sau 6 tháng cần cải thiện rõ rệt để chứng minh hiệu quả của chương trình tái cấu trúc.
Thứ tư, định hướng của Vietcombank với 4,51% cổ phần đang nắm giữ.
--------------
Nguồn: Phú Ninh/Chuyện Nhà Băng Group
https://www.facebook.com/share/p/19MrM8a15v/
